Czy trzeba się jakoś przygotować?
O czym będziecie rozmawiać?
Czy od razu zaczyna się terapia?
I skąd wiadomo, czy dany terapeuta jest odpowiedni dla Ciebie?
Pierwsza konsultacja ma pomóc obu stronom odpowiedzieć na te pytania.
Czym jest pierwsza konsultacja psychoterapeutyczna?
To spotkanie, podczas którego terapeuta poznaje powód, dla którego szukasz pomocy, a Ty możesz sprawdzić, jak czujesz się w kontakcie z nim.
Nie jest to egzamin, do którego trzeba się przygotować.
Nie musisz też mieć dokładnie określonego "problemu".
Wystarczy wiedzieć, że od pewnego czasu jest Ci trudno, powtarzasz pewne schematy, masz trudności w relacjach, czujesz napięcie, lęk, smutek albo jesteś niezadowolony ze swojego życia i nie wiesz, jak coś zmienić.
To wystarczający powód, żeby przyjść na konsultację.
Jak wygląda pierwsza wizyta u psychoterapeuty?
Nie ma sztywnego scenariusza, ponieważ przebieg spotkania zależy od tego, z czym przychodzisz.
Najczęściej rozmowa zaczyna się od pytania o powód wizyty.
Terapeuta może zapytać, co skłoniło Cię do szukania pomocy właśnie teraz, co jest dla Ciebie najtrudniejsze oraz czego chciałbyś dowiedzieć się o terapii.
Zakres rozmowy bywa bardzo różny. Terapeuta może pytać między innymi o:
- powód zgłoszenia się na terapię,
- sytuację, w której obecnie się znajdujesz,
- trudności, które najbardziej Ci przeszkadzają,
- relacje z ważnymi osobami,
- wcześniejsze doświadczenia psychoterapeutyczne,
- sposoby radzenia sobie w trudnych sytuacjach,
- oczekiwania wobec terapii.
Nie chodzi jednak o mechaniczne „odhaczenie” wszystkich punktów.
W psychoterapii istotne jest to, jak opowiadasz o swoich doświadczeniach, co dzieje się między Tobą a terapeutą oraz jakie emocje pojawiają się w trakcie rozmowy.
Dlatego nie przypomina to formularza, który trzeba wspólnie wypełnić.
Jak przygotować się do pierwszej konsultacji?
Nie ma żadnych formalnych wymagań czy przygotowań, które musisz poczynić.
Możesz zastanowić się nad prostymi pytaniami:
Co sprawiło, że szukam teraz psychoterapii?
Co jest dla mnie obecnie najtrudniejsze?
Co chciałbym, żeby dzięki terapii się zmieniło?
Nie musisz znać wszystkich odpowiedzi. Sam fakt, że trudno Ci na nie odpowiedzieć, może być czymś, co warto poruszyć.
Czy pierwsza konsultacja to już terapia?
Nie.
Etap konsultacyjny trwa od jednego do trzech spotkań.
Potem obie strony decydują, czy chcą rozpocząć właściwą terapię. Jeśli tak, zawierają tzw. kontrakt terapeutyczny, który określa cel i zasady dalszej pracy.
Nie zawsze jedna rozmowa wystarcza, aby to określić.
Czy na pierwszej konsultacji można powiedzieć, że coś mi nie odpowiada?
Tak.
I jest to ważna część sprawdzania, czy relacja z danym terapeutą jest dla Ciebie.
Możesz powiedzieć, że nie chcesz o czymś mówić, że nie rozumiesz, dlaczego terapeuta o coś pyta, że nie zgadzasz się z jego obserwacją albo że potrzebujesz czegoś innego.
Psychoterapia nie polega na tym, że terapeuta ma zawsze rację, a klient ma się do niego dostosować.
Konsultacja jest okazją do sprawdzenia, czy możesz czuć się w tej relacji wystarczająco bezpiecznie, żeby z czasem mówić o rzeczach trudnych.
Skąd mam wiedzieć, czy dany terapeuta jest dla mnie?
Odpowiedź nie musi przyjść już po pierwszym spotkaniu.
Warto zwrócić uwagę na to, jak czujesz się w kontakcie z tą osobą.
Czy masz poczucie, że możesz mówić otwarcie?
Czy terapeuta słucha Cię i stara się zrozumieć?
Czy możesz zadawać pytania?
Czy sposób, w jaki prowadzi rozmowę, jest dla Ciebie zrozumiały?
Ważne jest jednak, żebyś miał poczucie, że możesz być w tej relacji sobą i że terapeuta traktuje Cię z uwagą i szacunkiem.
Co dzieje się po pierwszej konsultacji?
Po spotkaniu możesz zdecydować, czy chcesz przyjść ponownie.
Może się okazać, że potrzebujesz czasu na zastanowienie albo że chcesz spotkać się z kilkoma osobami, zanim podejmiesz decyzję.
To jest w porządku.
Dobry terapeuta powinien też powiedzieć Ci, gdy uważa, że inna forma pomocy będzie dla Ciebie bardziej odpowiednia.
Czy pierwsza konsultacja może być stresująca?
Tak. I nie ma w tym nic dziwnego.
W końcu spotykasz obcą osobę, aby porozmawiać o rzeczach, o których być może nie mówisz na co dzień nikomu.
Możesz nie wiedzieć, od czego zacząć.
Możesz mieć pustkę w głowie.
Możesz powiedzieć terapeucie: „Nie wiem, od czego zacząć”.
Wbrew pozorom - to również może być dobry początek.
Psychoterapia nie zaczyna się od znalezienia idealnych słów, ale od kontaktu z drugim człowiekiem.
Jeżeli zastanawiasz się, czy psychoterapia może być dla Ciebie pomocna, pierwsza konsultacja może być dobrym miejscem, żeby to sprawdzić.